Profilaktyka raka szyjki macicy

Lek. med. Krzysztof Pancześnik

Rak szyjki macicy jest drugim co do częstości nowotworem narządów płciowych kobiety w Polsce. Ze względu na częste wykrywanie tego nowotworu w wysokim zaawansowaniu klinicznym, wyniki leczenia są niezadawalające. Polska ma jedne z najwyższych współczynników zachorowalności i umieralności na ten nowotwór wśród wszystkich państw Unii Europejskiej. Wysoka zachorowalność na raka szyjki macicy w Polsce jest wynikiem rozpowszechnienia czynników ryzyka rozwoju tego nowotworu i objęcia badaniami przesiewowymi niewielkiego odsetka populacji kobiet między 25 a 59 rokiem życia.

Do głównych czynników ryzyka rozwoju raka szyjki macicy zalicza się:

  1. Przewlekłe zakażenie HPV 16/18 lub innymi typami wysoko onkogennymi.
  2. Wczesne rozpoczęcie współżycia.
  3. Duża liczba partnerów płciowych.
  4. Duża liczba porodów.
  5. Wieloletnie palenie tytoniu.
  6. Niski status socjoekonomiczny.

We wczesnej postaci rak szyjki macicy nie daje żadnych objawów klinicznych. Wodniste, brudnoszare upławy o nieprzyjemnym zapachu czy krwawienie po współżyciu są objawami zaawansowanego procesu nowotworowego. Jedyną możliwością wykrycia stanu przednowotworowego lub wczesnej postaci raka jest regularne wykonywanie badania cytologicznego (profilaktyka wtórna) Tzw . cytologia jest badaniem , które wykonuje się w każdym gabinecie ginekologicznym i polega na pobraniu przy pomocy specjalnej szczoteczki komórek z tarczy i kanału szyjki macicy. Następnie są one oceniane przez specjalistę. Nieprawidłowe wyniki rozmazu cytologicznego podlegają weryfikacji kolposkopowej. (Kolposkopia polega na oglądaniu powierzchni szyjki macicy, dolnej części jej kanału oraz pochwy i sromu przy pomocy urządzenia optycznego ). W razie konieczności wykonywana jest biopsja podejrzanych miejsc.

Zgodnie z zaleceniami Polskiego Towarzystwa Ginekologicznego badaniami profilaktycznymi polegającymi na corocznej kontroli cytologicznej powinny być objęte kobiety po ukończeniu 25 roku życia ( najpóźniej w wieku 30 lat). W przypadku wczesnego rozpoczęcia współżycia należy wykonać badanie cytologiczne nie później niż 3 lata od inicjacji seksualnej. Prawidłowe wyniki wymazów cytologicznych i brak czynników ryzyka zachorowania na raka szyjki macicy pozwalają na prowadzenie badania przesiewowego co 3 lata.

Co 12 miesięcy powinno być wykonywane badanie cytologiczne u kobiet zakażonych HIV, przyjmujących leki immunosupresyjne, zakażonych HPV typem wysokiego ryzyka, leczonych w przeszłości z powodu śródnabłonkowej neoplazji szyjki macicy (CIN2, CIN3) lub raka szyjki macicy.
U kobiet u których poprzednie rozmazy cytologiczne były mało czytelne np. z powodu stanu zapalnego, powinno być wykonane powtórne badanie w okresie krótszym niż 12 miesięcy.

Ponieważ podstawowym czynnikiem ryzyka rozwoju raka szyjki macicy jest przewlekłe zakażenie onkogennym typem wirusa brodawczaka ludzkiego, bardzo duże znaczenie ma profilaktyka pierwotna, czyli niedopuszczenie do tego rodzaju infekcji.
Dotychczasowe wyniki badań wskazują jednoznacznie na 100% skuteczność użycia szczepionki we właściwym przeciwdziałaniu przed rozwojem przewlekłego zakażenia wywołanego przez HPV 16 i 18. Szczepionka ta jest całkowicie bezpieczna z punktu widzenia standardów wakcynologicznych i charakteryzuje się bardzo wysoką skutecznością przy jednoczesnym braku poważnych działań niepożądanych.

Populacyjnym szczepieniom profilaktycznym powinny być poddane dziewczęta między 12 a 15 rokiem życia. Zgodnie z decyzją Komisji Europejskiej szczepionka jest wskazana dla dzieci w wieku od 9 do 15 lat oraz kobiet w wieku od 16-26 lat. Oczywiście mogą otrzymywać ją też osoby starsze. Przyjęcie szczepionki nie zwalnia kobiety od obowiązku wykonywania badań cytologicznych.

Wcześnie rozpoznany, a więc na etapie przedinwazyjnym lub z początkową inwazją, rak szyjki macicy jest całkowicie wyleczalny. W miarę zaawansowania nowotworu rokowanie jest gorsze, a odsetek przeżyć pięcioletnich - coraz niższy.

CMD

Centrum Medyczne Damiana Holding Sp. z o.o.

ul. Wałbrzyska 46
02-739 Warszawa

tel.: (22) 566 22 22
fax (22) 566 22 00
e-mail: info@damian.pl

Biuro Zarządu
Al. Jerozolimskie 96
00-807 Warszawa

Bądź na bieżąco, zapisz się do newslettera

Jeżeli chcesz otrzymywać informacje o aktualnych promocjach, wpisz swój adres e-mail:

Zadaj Pytanie

Poniższy formularz kontaktowy nie służy do udzielania porad medycznych.

* pola wymagane

Copyright © Centrum Medyczne Damiana 2017

 
   
Umów wizytę Znajdź lekarza Zadaj pytanie